Biogazownie rolnicze: jak zabezpieczyć inwestycję i ciągłość działania?
Biogazowania to więcej niż inwestycja. To biznes, który wymaga ciągłości działania.
Rynek biogazowni rolniczych w Polsce dynamicznie się rozwija. Według danych KOWR na koniec maja 2026 roku działało 209 biogazowni rolniczych o łącznej mocy 188,8 MW oraz instalacje o mocy 5,5 MW przeznaczonej do produkcji biometanu. Rządowe plany zakładają natomiast osiągnięcie poziomu 1000 biogazowni do 2030 roku. Szczególnego znaczenia nabiera dziś biometan, który może być wtłaczany do sieci gazowej lub wykorzystywany jako paliwo transportowe.
Rosnąca liczba inwestycji oznacza również większą ekspozycję na ryzyko. Biogazownia to złożony projekt, łączący procesy biologiczne, mechaniczne, elektryczne i gazowe. Jej profil ryzyka jest przez to inny niż w przypadku farm fotowoltaicznych czy elektrowni wiatrowych.
Ryzyko zaczyna się już podczas budowy
Problemy mogą pojawić się jeszcze przed uruchomieniem instalacji. Budowa obejmuje m.in. wykonanie zbiorników fermentacyjnych, montaż instalacji technologicznych, systemów gazowych, agregatów kogeneracyjnych i infrastruktury elektrycznej.
Na tym etapie mogą wystąpić m.in. błędy montażowe i wykonawcze, uszkodzenia urządzeń podczas transportu i montażu, szkody powstałe podczas testów i rozruchu czy pożary i inne zdarzenia losowe. Szkoda może dodatkowo opóźnić uruchomienie inwestycji i przełożyć się na utracone przychody.
Dlatego już na etapie realizacji projektu znaczenie mają ubezpieczenia CAR/EAR, wraz z odpowiednimi rozszerzeniami, w tym ALoP, chroniącym przed finansowymi skutkami opóźnienia uruchomienia inwestycji.
Awarie, pożar i wybuch
W okresie eksploatacji jednym z kluczowych zagrożeń są awarie urządzeń technologicznych. Szczególnie istotne są agregaty kogeneracyjne, pompy, mieszadła, systemy dozowania substratu, membrany gazowe oraz systemy sterowania i automatyki. Awaria jednego z tych elementów może zatrzymać produkcję na wiele tygodni.
Specyficznym ryzykiem biogazowni jest również pożar i wybuch. Biogaz zawiera znaczną ilość metanu, dlatego podczas oceny ryzyka istotne są m.in. zabezpieczenia instalacji gazowych i elektrycznych, systemy detekcji gazu, ochrona odgromowa, zgodność instalacji z wymaganiami ATEX oraz procedury eksploatacyjne.
Szkoda to nie tylko uszkodzony majątek
W przypadku biogazowni koszt samej naprawy może być tylko częścią problemu. Przestój oznacza również ryzyko utraty przychodów ze sprzedaży energii elektrycznej i ciepła, a także dodatkowe koszty związane z zagospodarowaniem substratu czy ponownym rozruchem instalacji.
Dlatego jednym z najważniejszych elementów ochrony jest ubezpieczenie utraty zysku (Business Interruption), które może zabezpieczyć przepływy finansowe przedsiębiorstwa w przypadku nieplanowanego przestoju. Istotnym elementem programu może być także ochrona wybranych kosztów związanych z usunięciem skutków szkody i przywróceniem terenu do stanu sprzed zdarzenia.
Program ubezpieczeniowy dla nowych biogazowni
Odpowiedzią na specyfikę tych inwestycji jest program ubezpieczeniowy Howden przygotowany dla nowych biogazowni rolniczych – od rozpoczęcia budowy do pierwszych lat eksploatacji, dla instalacji w wieku do 3 lat.
Program został opracowany we współpracy z jednym z czołowych ubezpieczycieli rynku OZE. Obejmuje m.in. ochronę inwestycji podczas budowy, montażu, testów i rozruchu (CAR/EAR + ALoP), a także ubezpieczenie mienia w formule All Risk, awarii maszyn (MB), sprzętu elektronicznego (EEI) oraz utraty zysku (Business Interruption) z okresem odszkodowawczym do 6 lub 12 miesięcy.
Celem jest zabezpieczenie nie tylko majątku, ale również przychodów i ciągłości działalności.
Ubezpieczenie jako element zarządzania ryzykiem
W przypadku inwestycji o wartości od kilkudziesięciu do nawet kilkuset milionów złotych ubezpieczenie powinno być elementem projektu od pierwszego dnia budowy. Dobrze zaprojektowany program pozwala spojrzeć na ryzyko całościowo – od budowy i rozruchu, przez eksploatację instalacji, aż po konsekwencje finansowe potencjalnej szkody.
Rolą brokera jest przełożenie specyfiki konkretnej inwestycji na odpowiedni zakres ochrony i dopasowanie programu do rzeczywistych ryzyk projektu. W przypadku biogazowni oznacza to ochronę, która powinna rozwijać się razem z inwestycją – od pierwszego dnia budowy aż po rozpoczęcie i stabilizację działalności.